Thiền mang đến Tuệ. Tuệ sáng đưa Tâm thiện lan tỏa muôn nơi. Tuệ Tâm VH - Lan tỏa yêu thương.

Thiền định ‘tái định hình’ não bạn như thế nào?

“Khi thiền định, bạn sẽ đến được một đại dương tràn ngập tỉnh thức thuần khiết và trí huệ. Nhưng trạng thái này rất quen thuộc, nó chính là bạn. Ngay khi đó, một niềm hạnh phúc khó tả dâng trào – không chỉ là vui sướng nhất thời, mà là sự mỹ diệu sâu sắc.”

Đoạn văn trên được viết bởi David Lynch – đạo diễn phim trường phái siêu thực người Mỹ, trích trong quyển sách “Bắt con Cá Lớn: Thiền định, Ý Thức và Sáng Tạo” (Catching the Big Fish: Meditation, Consciousness, and Creativity). Niềm tin về sức mạnh của thiền định đã được ông chia sẻ với khoảng 20 triệu người ở Hoa Kỳ.

Sharon Gannon, đồng sáng lập Jivamukti Yoga, trung tâm yoga lớn nhất ở Mỹ, đã trả lời với trang Big Think rằng:

“Thiền định cơ bản là việc bỏ qua các tín hiệu kích thích (stimuli).”

“Chúng ta quá quen với việc phản ứng trước mọi tín hiệu kích thích: Khi điện thoại reo, chúng ta bắt máy; nghe tiếng bấm chuông, chúng ta mở cửa. Nhưng thiền định là nơi mà chúng ta hoàn toàn không phản ứng trước những tín hiệu liên tục đó; tức buông bỏ mọi ràng buộc, và nghịch lý thay, điều này lại giúp chúng ta hòa nhập tốt hơn.”

“Nếu bạn không dành thời gian mỗi ngày để cho mọi thứ đến và đi mà không phản ứng theo chúng, bạn sẽ không có sự sáng suốt trong tâm trí,” cô nói.

Vậy điều gì xảy ra trong não khi chúng ta thiền định?

Những người thực hành thiền định đã mô tả trải nghiệm của mình. Đó là một trạng thái khác biệt hoàn toàn so với nhận thức thông thường, và gần đây các nhà nghiên cứu đã tìm ra các bằng chứng cho thấy điều này là đúng.

Richard Davidson là một trong những nhà nghiên cứu hàng đầu về ảnh hưởng của thiền định lên não bộ. Ban đầu, khi còn là sinh viên Đại Học Harvard và quen biết Đức Đạt Lai Lạt Ma, ông đã bị giáo sư khiển trách vì muốn tìm hiểu một điều “phi khoa học” như thiền định. Tuy nhiên, năm 2004, ông bỗng trở thành người nổi tiếng trong ngành nhờ phát hiện ra biểu đồ sóng não của các nhà sư Phật giáo khác xa so với người bình thường.

Thiền định 'tái định hình' não bạn như thế nào?
Nhà sư Mathieu Ricard ngồi cùng nhà nghiên cứu Richard J. Davidson (ảnh: Jeff Miller)

Sóng não được tạo ra khi hàng tỷ nơ-ron trong não người, truyền tải các tín hiệu thần kinh đi khắp cơ thể dưới dạng các chất truyền dẫn thần kinh (neurotransmitters). Hoạt động này diễn ra liên tục giữa các tế bào thần kinh với nhau.

Các nhà nghiên cứu không thể phát hiện được sự truyền dẫn riêng lẻ của các nơ-ron vì chúng quá nhỏ và riêng biệt. Tuy nhiên, bằng cách đặt máy cảm biến lên da đầu, người ta bắt đầu ghi nhận được chu kỳ của các hoạt động này, chính là sóng não (brainwave).

Sóng não ở các thiền sư khác biệt như thế nào?

Tần số của sóng não sẽ có sự thay đổi tùy theo các trạng thái tinh thần khác nhau, đồng thời cho biết số lượng các hoạt động nơ-ron trong não.

  • Sóng Delta (dưới 4 Hz) là sóng dài nhất, xảy ra chủ yếu khi người ta ngủ sâu.
  • Sóng Theta (5-8 Hz) phổ biến nhất ở trẻ nhỏ và người lớn khi buồn ngủ.
  • Sóng Alpha (8-12 Hz) phát ra khi đầu óc được thoải mái, không bị kích động.
  • Sóng Beta (12-30 Hz) có biên độ nhanh và thấp, là đặc điểm khi bộ não đang tư duy.
  • Cuối cùng, sóng gamma (30-100 Hz) là tần số cao nhất, cho thấy nhiều hoạt động cùng lúc ở các vùng não khác nhau khi người ta thực hiện hành vi có nhận thức.

Điều quan trọng là não người không chỉ tạo ra một loại sóng; rất nhiều sóng với tần số dao động khác nhau sẽ xuất hiện đồng thời, nhưng tần suất xuất hiện của chúng sẽ thay đổi tùy vào trạng thái tinh thần của một người.

Davidson đã ứng dụng công nghệ điện quang học (electroencephalograph) để làm thí nghiệm với các nhà sư – mỗi người đã có từ 10.000 đến 50.000 giờ thực hành thiền định. Ông yêu cầu họ tập trung vào “từ bi và tình yêu thương vô điều kiện.”

Cận cảnh bộ thiết bị điện cực dùng trong thí nghiệm (ảnh qua collective-evolution.com)

Một nhóm người mới tập thiền cũng được huấn luyện theo phương pháp này trong một tuần.

Kết quả cho thấy khi các nhà sư thiền định, tỷ lệ tần số sóng não gamma xuất hiện có thể cao gấp 30 lần so với người bình thường. Thậm chí, vài trường hợp cho thấy biên độ dao động mạnh nhất từng được ghi nhận. Tình trạng này xuất hiện không phải do bất kỳ 1 dấu hiệu bệnh lý nào.

Điều này không chỉ xác nhận việc tu luyện lâu dài có thể làm thay đổi hoạt động của não, mà còn cho thấy lòng từ bi là điều hoàn toàn có thể được tu dưỡng.

Nhiều nghiên cứu thần kinh học (neurobiology) mới đây cũng cho thấy thiền định có thể ảnh hưởng lâu dài đến não bộ. Năm 2008, một nhóm các nhà nghiên cứu từ UCLA do Eileen Luders dẫn đầu đã so sánh bộ não của các thiền sư với 1 nhóm đối tượng khác. Trong não những người thiền định, họ thấy rằng phần vỏ não trán ổ mắt bên phải (right orbito-frontal cortex) và hồi hải mã bên phải (right hippocampus) có khối lượng chất xám lớn hơn so người bình thường. Các khu vực này có liên quan đến cảm xúc và kiểm soát các cơ chế phản ứng sinh học.

Luders viết: “Vùng hồi hải mã (hippocampus) của người tu luyện có khối lượng lớn hơn cho thấy họ có thể nuôi dưỡng những cảm xúc tích cực, giữ được sự ổn định về tinh thần cũng như duy trì sự chú ý.”

Họ cũng ghi nhận khối lượng chất xám to đáng kể trong vùng đồi não (thalamus), là cơ chế điều khiển các hoạt động của não, như chuyển thông tin từ vỏ não sang các vùng khác. Sự khác biệt về kích thước cho thấy người tu luyện có thể tăng cường ý thức và sự tập trung trong quá trình thiền định của mình.

Lợi ích rõ rệt ngay cả đối với người mới tập thiền

Anh Lê Thanh Hải, tác giả của bài viết “tạo hoá sinh ra con người là không có bệnh”

Hóa ra, bạn không cần phải là một người tập yoga chuyên nghiệp mới có thể gặt hái những lợi ích của thiền định. Theo nghiên cứu hợp tác giữa Đại học Oregon và Đại học Công nghệ Đại Liên ở Trung Quốc, các nhà nghiên cứu phát hiện ra một kỹ thuật thiền Trung Quốc gọi là “thân tâm hợp nhất” (integrative body-mind training – IBMT) có thể làm thay đổi các kết nối thần kinh chỉ sau 11 giờ luyện tập.

Nhờ công nghệ chụp hình cộng hưởng từ (magnetic resonance) hay “hình khuếch tán” (diffusion tensor imaging), họ nhận thấy những sợi vật chất màu trắng kết nối các vùng não với nhau có sự thay đổi rõ rệt giữa trước và sau khi thực hành. Những thay đổi rõ nhất xảy ra trong cấu trúc vỏ não vành trước (anterior cingulate), khu vực liên quan đến khả năng kiểm soát tình cảm.

Không đơn thuần chỉ là một hình thức thư giãn, thiền định là phương pháp nâng cao hoạt động trí óc và có tác động tích cực đến cơ cấu não. Ngày nay, rất nhiều người nổi tiếng như David Lynch, Richard Davidson và Đức Đạt Lai Lạt Ma đã công bố những lợi ích tuyệt vời của thiền định: tăng sự tập trung, chống lại căng thẳng, tăng cường sức khoẻ và khởi lên lòng nhân ái. Nghiên cứu cho thấy thiền định lâu dài làm tăng khối lượng chất xám ở vỏ não trán ổ mắt, hồi hải mã và đồi não. Trong 2 thập kỷ qua, nhờ sự công bố dữ liệu sinh học, các nhà nghiên cứu thần kinh đang từng bước chứng minh tính khả thi của các tuyên bố này.

Theo BigThink,
Thanh Sơn tổng hợp

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Tin tức liên quan

Chương trình từ thiện

  • LONG AN- KHỞI CÔNG XÂY CẦU TỪ THIỆN VINH AN (CẦU TUỆ TÂM 117)

    09/12/2019
    0
    Thanh Quang toả ánh từ bi Bà con Thuỷ Đông miệng cười hi hi Đón chào cầu mới đầy hoan hỉ Thay cho cầu cũ vô cùng hiểm nguy... Ngày chủ nhật, 08/12/2019, sau khi hoàn tất lễ khánh thành cây cầu An Thành (cầu Tuệ Tâm 98) tại Bến Tre, đoàn thiện nguyện cùng nhà tài trợ đã về với bà con xã Thuỷ Đông, huyện Thạnh Hoá, Tỉnh Long An để Khởi công xây dựng cây cầu mới - cây cầu Vinh An (cầu Tuệ Tâm 117) trong không khí đầy ắp yêu thương.
    Xem chi tiết
  • KHÁNH THÀNH CẦU TỪ THIỆN AN THÀNH (CẦU TUỆ TÂM 98) TẠI BẾN TRE

    08/12/2019
    0
    Từng mảng đất bị xói mòn, đang mỗi ngày làm cho con đường thêm hẹp lại khiến việc người đi qua rất nguy hiểm. Đã không ít những chiếc xe đạp, xe máy và cả người lội bộ đều bị rớt xuống kênh khi đi qua đoạn đường lộ đan này… Nhìn những căn nhà mái gỗ, mái lá thưa thớt, những ngôi nhà xây còn thiếu thốn đủ thứ vật dụng trong nhà. Nhìn những con đường gập ghềnh, vừa nhỏ lại vừa nguy hiểm, đi không khéo bị rớt xuống mương như chơi… Nhìn mà không khỏi xót xa...
    Xem chi tiết
  • ĐỒNG THÁP- KHÁNH THÀNH CẦU TỪ THIỆN PHƯƠNG MỸ (CẦU TUỆ TÂM 101)

    02/12/2019
    0
    Lòng bác ái vô biên, vô lượng của loài người xoá tan tính ích kỷ cá nhân. Trong đời sống, khi nào con người có và cảm nghiệm được lòng bác ái trong Lương Tâm mình, tự nhiên, lòng ích kỷ của cá nhân biến mất. Thay vào đó là sự cho đi với tình yêu thương cao đẹp. Một tình yêu thương được lan toả, lại thắp lên cho đời thêm nhiều tình yêu thương. Cứ vậy lan rộng, rộng mãi.
    Xem chi tiết
  • SÓC TRĂNG – KHÁNH THÀNH CẦU TỪ THIỆN NGỌC HÒA (CẦU TUỆ TÂM 96)

    26/11/2019
    0
    Sống bằng Đức Bi, đức yêu thương, lấy vui, mừng làm nền tảng. Mọi ý nghĩ, việc làm giúp người đời có được vui và mừng, thì đó là việc làm yêu thương. Mà nếu việc làm đó giúp cho đời sống vật chất và tinh thần dài lâu, tạo nên sự thay đổi cục diện của nhiều thế hệ, của nhiều người, thì đó là việc làm thuận theo Đạo làm người, Phước, Đức luôn dư đầy.
    Xem chi tiết
  • VĨNH LONG_KHỞI CÔNG XÂY CẦU TỪ THIỆN TÔN PHÚC (CẦU TUỆ TÂM 116).

    25/11/2019
    0
    Đúng là việc làm Nhân Đức, giúp đời giúp người, thì tựa như ánh sáng của Từ Bi, cứ lan rộng mãi, ngọn lửa yêu thương cứ nhẹ nhàng cháy và lan loả mãi. Ánh sáng ấy lan toả vào hàng trăm, hàng ngàn những trái tim đang cùng nhịp đập của “thiện lành". Ngọn đuốc sáng ban đầu được thắp lên làm sáng cho những mảnh đời, rồi được châm mồi cho ngọn đuốc thứ 2, rồi thứ 3, cứ như vậy cả một vùng đất rực sáng, cả một bầu trời toả yêu thương. Ánh sáng ấy lan toả đến đâu, thì những người sống trong ánh sáng ấy đều được hưởng nguồn năng lượng của hạnh bác ái, lòng hân hoan.
    Xem chi tiết
  • KHỞI CÔNG CẦU TỪ THIỆN VĨNH ÂN (CẦU TUỆ TÂM 115) TẠI LONG AN

    25/11/2019
    0
    Uống nước nhớ nguồn, ăn quả nhớ kẻ trồng cây. Lòng biết ơn, hiếu kính là một trong những đức tính cao đẹp, đáng được trân quý và nhân rộng. Những người ta nhận được ơn, như một lẽ thường tình ta phải luôn biết ghi nhận, sự ghi nhận đó không chỉ là những lời dạy dỗ, chỉ bảo đã giúp ta thêm trưởng thành, hoàn thiện và tốt đẹp hơn, mà đó là ta đã được mang một cái ơn, ơn của một sự cống hiện, sự cho đi vô điều kiện.
    Xem chi tiết
  • KHỞI CÔNG XÂY CẦU TỪ THIỆN HỒNG PHƯỚC 02 (CẦU TUỆ TÂM 114) TẠI BẾN TRE

    24/11/2019
    0
    Sáng sớm thứ bảy trong một bầu không khí se lạnh và ngập tràn yêu thương nhóm Tuệ Tâm VH và các nhà tài trợ đã cùng đến với bà con vùng quê Ấp Hưng Chánh, xã Châu Hưng, huyện Bình Đại, tỉnh Bến Tre, để tổ chức lễ khởi công cây cầu Hồng Phước 02 - cầu Tuệ Tâm 114.
    Xem chi tiết
  • BẾN TRE_ KHÁNH THÀNH CẦU TỪ THIỆN VĨNH PHÚ 02 (CẦU TUỆ TÂM 102)

    23/11/2019
    0
    Vị Tha là “vì tha nhân”, vì mọi người mà suy tư, suy nghĩ cho mọi người, thấu hiểu người khác, mong muốn giúp đỡ mọi người tốt hơn, phát triển hơn. Trong mọi việc làm, hành xử đều lấy gốc vì người mà hành động, quên đi bản thân mình, quên đi cái ngã của cá nhân. Thì cái bản ngã vị kỷ không còn nữa, nơi ấy chỉ còn lại là tình yêu thương, còn lại là một thiện nhân thuần khiết, đáng được trân trọng, đáng được đón nhận những điều phước đức của cuộc đời ban tặng.
    Xem chi tiết
  • KHỞI CÔNG CÂY CẦU THÁI PHƯỚC (CẦU TUỆ TÂM 100) NGẬP TRÀN YÊU THƯƠNG TẠI TIỀN GIANG

    20/11/2019
    0
    Dấu ấn của những con người từ mọi miền đất nước, từ mọi công việc và thành phần xã hội, đã cùng nhau chung một mái trường. Mái trường đào tạo Sinh Linh. Mái trường thật đặc biệt. Dạy cho con người ta không chỉ “thành nhân" - trở thành con người sống tốt, hướng thiện, thân khoẻ hơn, tâm được an hơn, trí mỗi ngày thêm khôn hơn, dạy cho mọi người biết làm điều thiện lành, sống cho đi, làm việc bác ái với tấm lòng đầy yêu thương. Mà nơi mái trường ấy, còn dạy chúng ta nhiều hơn như thế nữa…
    Xem chi tiết
  • KHỞI CÔNG XÂY CẦU TỪ THIỆN PHÚ HƯNG (CẦU TUỆ TÂM 113)

    17/11/2019
    0
    Sau khi kết thúc thủ tục khởi công cây cầu từ thiện Tân Hưng (cầu Tuệ Tâm 112) tại Tiền Giang chiều ngày 16/11/2019, đoàn Tuệ Tâm VH trên chuyến xe thật vui nhộn đầy nghĩa tình của cộng đồng Bác Sĩ Nhà Đất - lại tiếp tục về Cần Thơ khởi công cây cầu Phú Hưng (cầu Tuệ Tâm 113), do chính Cộng đồng Bác Sĩ Nhà Đất - mạnh thường quân thường xuyên và quen thuộc tài trợ cho bà con.
    Xem chi tiết